OHSAS 18001 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİM SİSTEMİ
1297 okunma

OHSAS 18001 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİM SİSTEMİ

ABONE OL
14/02/2022 22:00
OHSAS 18001 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİM SİSTEMİ
0

BEĞENDİM

ABONE OL

OHSAS 18001 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİM SİSTEMİ

İŞ KAZASI NEDİR?

SSK Kanunu Madde 11/A’ya göre aşağıdaki hal ve durumlardan birinde meydana gelen ve sigortalıyı hemen veya sonra bedence ve ruhça arızaya uğratan olaydır.

Sigortalının işyerinde bulunduğu sırada
İşveren tarafından yürütülen iş dolayısıyla
İşveren tarafından görev ile başka bir yere gönderilmesi yüzünden asıl işini yapmaksızın geçen zamanlarda
Emzikli kadın sigortalının çocuğuna süt vermek için ayrılan zamanda
Sigortalının işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere topluca götürülüp getirilmesi sırasında
TS 18001’e göre İş Sağlığı ve Güvenliği; iş yerindeki çalışanların veya diğer işçilerin,ziyaretçilerin ve çalışma alanındaki diğer insanların sağlık ve güvenliğini etkileyen veya etkilemesi mümkün olan şartlar ve faktörler.

TS 18001 İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİM SİSTEMİ’NİN YARARLARI NELERDİR ?

Hastalık ve sakatlıkları azaltarak,çalışanların ve toplumun iyileştirilmesini sağlar
Kaynakların etkin tahsisi ile katma değer ve para tasarrufu sağlar
Zararla sonuçlanabilecek olası tehlikelerin önceden tespiti ve gerekli önlemlerin alınmasını sağlar
Çalışanlar işyerinin olumsuz etkilerinden korunur,rahat ve güvenli bir ortamda çalışmaları sağlanır
Çalışanların memnuniyeti ,müşteri memnuniyeti ve üretim maliyetlerinde azalma sağlanır
İş kazası ve meslek hastalıklarının oldukça yüksek maliyetleri en aza indirilir

KAZALARIN MALİYETLERİ

İŞ KAZALARININ ETKİLERİ NELERDİR ?

SOSYOLOJİK
PSİKOLOJİK
TIBBİ
EKONOMİK

İşgören açısından; sakatlık ya da hayatını kaybetme şeklinde olabilir.

İşveren açısından; üretim ve verimlilik olumsuz yönde etkilenir.

Ülke ekonomisi açısından; sosyal güvenlik sistemi zarar görür,ülke kaynakları israf olur ve milli refah olumsuz etkilenir.

SAĞLIĞI ETKİLEYEN FAKTÖRLER NELERDİR ?

KİŞİYE BAĞLI FAKTÖRLER: Beslenme alışkanlıkları ve temizlik alışkanlıkları
ORTAM
Fiziki Ortam (sıcak,soğuk,havalandırma)
Biyolojik Ortam (tarım,hayvancılık,bakteriler,mikroorganizmalar)
Sosyal Ortam (gelenekler,kültür,inançlar)
Psikolojik Ortam (dalgınlık,sinir,ilgisizlik,dikkatsizlik)
DİĞER ETKENLER: Kalıtsal
TANIMLAR VE TARİFLER

Kabul Edilebilir Risk : Kuruluşun ,yasal zorunluluklara ve kendi İSG politikasına göre tahammül edebileceği düzeye indirilmiş risk.

Tetkik : “Tetkik kriterlerinin” karşılanma derecesini belirlemek amacıyla “tetkik delillerinin” elde edilmesi ve objektif olarak değerlendirilmesi için yapılan sistematik,bağımsız ve dökümante edilmiş proses.

Tehlike : İnsanların yaralanması veya sağlığının bozulması veya bunların birlikte gerçekleşmesine sebep olabilecek kaynak,durum veya işlem.

Olay : Yaralanmaya veya sağlığın bozulmasına veya ölüme sebep olan veya sebep olacak potansiyele sahip olan,işle ilgili olaylar.

İş Sağlığı ve Güvenliği : İş yerindeki çalışanların veya diğer işçilerin,ziyaretçilerin ve çalışma alanındaki diğer insanların sağlık ve güvenliğini etkileyen veya etkilemesi mümkün olan şartlar ve faktörler.

İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi : Kuruluşun İSG politikasını geliştirmek ve uygulamak ve İSG risklerini yönetmek için kullanılan tüm kuruluşun yönetim sisteminin bir parçası.

Risk : Tehlikeli bir olayın veya maruz kalma durumunun meydana gelme olasılığı ile olay veya maruz kalma durumunun yol açabileceği yaralanma veya sağlık bozulmasının ciddiyet derecesinin birleşimi.

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİM SİSTEMİ NASIL KURULUR ?

PLANLAMA EVRESİ : Kuruluşun bütün amaç ve hedefleri belirlenir,uygulama yöntemleri geliştirilir.
FAALİYET EVRESİ : Plan uygulanır ve üzerinde anlaşılan önlemler kuruluşun hedefleri doğrultusunda alınır.
DEĞERLENDİRME EVRESİ : Plan dahilindeki faaliyetler etkinlik ve yeterlilik açısından kontrol edilip , sonuçlar planla karşılaştırılır.
DÜZELTİCİ FAALİYET EVRESİ : Belirlenen eksiklikler giderilir,değişen koşullara göre plan revize edilebilir,prosedürler gerekli olduğu şekilde yeniden yapılandırılır.
İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÖNETİM SİSTEMİ ŞARTLARI NELERDİR ?

GENEL ŞARTLAR
İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ POLİTİKASI
PLANLAMA
UYGULAMA VE İŞLETME
KONTROL
YÖNETİMİN GÖZDEN GEÇİRMESİ
GENEL ŞARTLAR
Kuruluş,bu İSG standardının şartlarına uygun olarak bir İSG yönetim sistemini kurmalı,dökümante etmeli,sürdürmeli,sürekli olarak iyileştirmeli ve İSG yönetim sisteminin bu şartları nasıl karşılayacağını belirlemelidir.

Kuruluş,İSG yönetim sisteminin kapsamını tarif etmeli ve dökümante etmelidir.

İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ POLİTİKASI
İSG politikası aşağıdaki hususları sağlamalıdır;

Kuruluşun İSG risklerinin yapısına ve büyüklüğüne uygun olmalı
Yaralanmaların ve sağlık bozulmalarının önlenmesi ve İSG yönetiminin ve İSG performansının sürekli iyileştirilmesi için bir taahhüt içermeli
İSG hedeflerinin belirlenmesi ve gözden geçirilmesi için bir çerçeve oluşturulmalı
Dökümante edilmeli,uygulanmalı ve sürdürülmeli
Çalışanların kendi bireysel İSG sorumluluklarının farkında olmaları amacı ile kuruluşun kontrolü altında tüm çalışanlara duyurulmalı
İlgili taraflar için ulaşilabilir olmalı
Kuruluşun kendisine uygun ve ilgili olarak kalmasını sağlamak için periyodik olarak gözden geçirilmelidir.
İSG politikasında işlenebilecek konular;

Kazaların azaltılması
Güvenli çalışma ortamı
Risklerin azaltılması
Çalışanların eğitilmesi,katılımı
Sağlık
Çalışanlara verilen önem
Yasalara uyum
Sürekli gelişme
PLANLAMA
a) Tehlike Tanımlaması,Risk Değerlendirmesi ve Kontrollerin Belirlenmesi
Kuruluş sürekli olarak tehlikelerin tanımlanması,risklerin değerlendirilmesi ve gerekli kontrollerin belirlenmesi için prosedürler oluşturulmalı ve sürdürmelidir.

Risk değerlendirmesi düzeltici olmaktan çok önleyici olmalıdır ve düzeltici ve önleyici olmak üzere ikiye ayrlır.

Düzeltici risk değerlendirilmesinde faaliyetler ve prosedürler oluşturulup değişiklikler uygulandıktan sonra risk değerlendirmesinin yapılması ve kontrol önlemlerinin başlatılması öngörülür.

Önleyici risk değerlendirilmesinde ise değişiklikler ve faaliyetler uygulanmadan önce risk değerlendirmesinin yapılması ve önlemlerin alınması öngörülür.

Alınabilecek kontrol önlemlerinde riskin ortadan kaldırılması temel prensiptir,risk ortadan kaldırılamıyorsa azaltma yoluna gidilmeli ve daha sonraki aşamada koruyucu ekipman kullanımına gidilmelidir.

Alınabilecek kontrol yöntemleri ise 3’e ayrılmaktadır;

Mühendislik Kontrol : Ekipman ve tesis tasarımı,tehlikeleri bertaraf eden proses oluşturulması
Yönetsel Kontrol : Prosedür,talimat vb. dökümanları oluşturma,çalışma izni verme,çalışma zamanını kısıtlama,uyarı tabelası,eğitim
Kişisel Koruyucu Ekipman : Eldiven,başlık,kulaklık,iş elbisesi
İşletme faaliyetleri 5 kısma ayrılır;

Sürekli Yapılan İşler : Üretim,boyama
Seyrek Yapılan İşler : Bakım,temizlik
Ağır ve Tehlikeli İşler
Firma Sahası İçinde Yapılanlar,Dışında Yapılanlar
Kimyasal,Mekanik,Biyolojik,Elektriksel Faaliyetler
Tehlike sınıfları aşağıdadır;

Yerçekiminden Kaynaklanan Tehlikeler
Yüksekten düşme,çukura düşme,parça düşmesi,kayma,tökezleme,takılma

Yanma-Haşlanma
Alevle yanma,kızgın yüzeyler,sıcak sıvılar,buhar

Yangın-Patlama
Yanıcı gaz,buhar,doğalgaz,LPG,yanıcı sıvı,yanıcı katı maddeler,yanıcı tozlar,yanıcı kimyasallar,sigara

Çevresel ve Doğa Kaynaklı Tehlikeler
Deprem,sel,fırtına,yıldırım,kar,aşırı sıcak/soğuk

Basınçlı Sistemler
Sıkıştırılmış gazlar,basınçlı hava,vakum

Makine-Ekipman Tehlikeleri
Hareketli parçalar,döner ekipmana kapılma,keskin kenarlar,fırlayan,kırılan,dağılan parçalar

Elektrik Tehlikesi
Yüksek gerilim,hasarlı kablo ve prizler,aşırı yüklenmiş devreler,uygun olmayan panolar

Taşıma-Kaldırma Araçları Tehlikeleri
Elektrik Tehlikesi
Vinçlerin aşırı yüklenmesi,forklift ve transpaletler,araç trafiği,asansörler

Biyolojik Tehlikeler

Labaratuvar çalışması,gıdayla bulaşan hastalıklar,kan yoluyla bulaşan hastalıklar

Kimyasal Tehlikeler
Kanserojen,korozif,aşındırıcı,tahriş edici,toksik

Ergonomik Tehlikeler
Zorlayıcı pozisyonlar,tekrar eden hareketler,uzun süreli statik pozisyon

Ulaşım Tehlikeleri
Radyasyon Tehlikesi
b) Yasal ve Diğer Şartlar
Kuruluş,ilgili yasal ve diğer şartların faaliyetlerini nasıl etkilediğinin veya gelecekte nasıl etkileyeceğinin bilincinde olmalı ve bu bilgiyi ilgili personele iletmelidir.

Bazı Türk İş Mevzuatları aşağıdadır;

İş Kanunu
SSK Kanunu
İşçi Sağlığı İş Güvenliği Tüzüğü
Makine Emniyeti Yönetmeliği
Tehlikeli Madde Kara Yolu ile Taşınması Yönetmeliği
Tehlikeli Kimyasallar Yönetmeliği
Gürültü Kontrol Yönetmeliği
Elektrik Tesislerinde Topraklama Yönetmeliği
c) Hedefler ve Programlar
Kuruluş bir İSG programı oluşturarak İSG politikasına ve hedeflerine ulaşmaya çalışmalıdır.Bunun için stratejilerin ve işlem planlarının geliştirilmesi gerekir.Bu stratejiler ve işlem planları dökümante edilmeli ve yayınlanmalıdır.İSG hedeflerine ulaşma yönündeki gelişmeler izlenmeli,gözden geçirilmeli,kaydedilmelidir.Buna göre stratejiler ve işlem planları gerektiğinde güncelleştirilmeli veya değiştirilmelidir.

Kuruluş,içerisindeki her bir ilgili fonksiyon ve seviyede dökümante edilmiş iş sağlığı ve güvenliği hedeflerini oluşturmalı ,uygulamalı ve sürdürmelidir.

Hedefler pratik olan durumlarda ölçülebilir büyüklüklerle ifade edilmeli ve İSG politikası ile tutarlı olmalıdır.

Hedefler sürekli iyileştirme sağlayacak şekilde belirlenmelidir.

UYGULAMA VE İŞLETME
a)Kaynaklar,Görevler,Sorumluluk,Hesap Verme ve Yetki

b) Eğitim,Bilinç ve Yeterlilik

Kuruluş,iş yerinde ,kontrolü altında İSG’yi etkileyebilecek görevleri yapan personelin uygun eğitim,öğretim veya tecrübe itibariyle yeterli olmasını sağlamalı ve bununla ilgili kayıtları muhafaza etmelidir.

Kuruluş,İSG riskleri ve İSG yönetim sistemi ile ilgili eğitim ihtiyacını tespit etmelidir.Kuruluş eğitimleri vermeli veya bu ihtiyacın karşılanması için tedbir almalı,alınan eğitimin veya tedbirin etkinliğini değerlendirmeli ve bununla ilgili kayıtları muhafaza etmelidir.

3 tip eğitim vardır;

Tüm Çalışanlara Yönelik Eğitimler:

İlkyardım
Yangından Korunma ve Önleme
Sıvı Kimyasal ve Gazların Emniyetli Kullanımı
Sisteme Yönelik Eğitimler:

Kaza Değerlendirme
Tehlikeli ve Zararlı Maddelerin Yönetimi
Uyarı İşaretleri
Paydaş Bilgilendirme
Yapılan İşe Özgü Eğitimler:

Genel İş Güvenliği
El ile Yük Kaldırma Teknikleri
Doğalgaz
Vinçle İşaretleşme
İntibak Eğitimleri
Ünite İçi Eğitim Sistemi El Kitapları
c) İletişim,Katılım ve Danışma
Kuruluş,İSG tehlikeleri ve İSG yönetim sistemi ile ilgili olarak aşağıdakiler için prosedür oluşturmalı ,uygulamalı ve bunları sürdürmelidir;

Kuruluşun çeşitli seviyelerinde ve fonksiyonlarındaki iç iletişim
Yükleniciler ve iş yerine gelen diğer ziyaretçilerle iletişim
Dışarıdaki ilgili taraflardan gelen ilgili iletişimin alınması,dökümante edilmesi ve cevaplandırılması
Kuruluş,bir danışma ve iletişim prosesi yoluyla çalışmalarından etkilenen herkesin İSG uygulamalarına katılmasını ve İSG politikası ile İSG hedeflerini desteklemesini teşvik etmelidir.

d) Dökümantasyon ve Doküman Kontrolü

e) İşletme Kontrolü

Kuruluş,işletme risklerinin kontrolü,İSG politikasının uygulanması,İSG hedeflerine ulaşılması ve yasal ve diğer şartlara uyulması için gerekli olduğunda kontrol ve karşı tedbirlerin etkin uygulamasını sağlayacak düzenlemeleri kurmalı ve sürdürmelidir.

f) Acil Durum Hazırlığı ve Bu Hallerde Yapılması Gerekenler

Kuruluş,potansiyel acil durum hallerini tanımlamalı ve bu gibi acil durumlarda gereken işlemlerin yapılmasını sağlayabilmelidir.

Acil durum planları aşağıdaki gibi olmalıdır;

Acil durumun tanımı
Görev alacak personelin tanımı
Görev alacak personelin sorumluluk ve yetkileri
Acil durumlarda tehlikeli malzemelere ne olacağı
İç ve dış iletişim
Hayati ekipmanların korunması
Acil durum ekipmanları
Acil hal mahallinin tahliyesi
Acil durum ekipmanları aşağıdakileri kapsar;

Alarm sistemleri
Acil durum aydınlatması ve gücü
Kaçış yolları
Toplanma noktaları
Sığınak
Kritik izolasyon valfleri,anahtar ve kesiciler
Yangın ekipmanları
İlkyardım malzemeleri
İletişim araçları

Tatbikatlar programlı yapılmalı,dışarıdan yardım alınması teşvik edilmeli,acil durum planlarının işlerliği test edilmeli,aksaklıklar tespit edilmeli,acil durum ekipmanları kontrol edilmelidir.

KONTROL
a) Performans Ölçümü ve İzleme

b) Uygunluğun Değerlendirilmesi

c) Kazalar,Olaylar,Uygunsuzluklar,Düzeltici ve Önleyici Faaliyetler

6. YÖNETİMİN GÖZDEN GEÇİRMESİ

OHSAS 18001: 1999 un Yapısı

Kapsam
Referans Yayınlar
Terimler ve Tanımlamalar.
OHSAS Yönetim sistemi elemanları.
Genel şartlar.
OHSAS Politikası.
Uygulama ve İşletme
Kontrol ve Düzeltici Faaliyet
Yönetim Gözden Geçirme

STANDART KALİTE ; OHSAS DANIŞMANLIK AŞAMALARI

Mevcut Durum Analizinin Yapılması
Firma İle İlgili Yasal Şartların Belirlenmesi
Gerekli Eğitimlerin Verilmesi
Sistem Dokümantasyonunun Oluşturulması
Sistemin Uygulanması
Belgelendirme Başvurusunun Yapılması
İş Sağlığı ve Güvenliği risklerini belirlemiş ve bu riskleri gerekli önlemlerle asgari seviyeye indirmiş,
İlgili mevzuat, yasa ve kanunların gerekliliklerini yerine getirmiş,
İş Sağlığı ve Güvenliği’ne yönelik hedefler belirlemiş ve bu hedeflere ulaşmak için yönetim programları geliştirmiş,
Gerekli eğitimleri uygun kişilere sağlamış,
Acil durumlara (kazalar, vb) yönelik gerekli hazırlıkları yapmış,
İş Sağlığı ve Güvenliği sisteminin performansını denetimlerle izleyen,
İzleme sonuçlarına bağlı olarak gerektiğinde iyileştirme faaliyetlerini başlatan,
İş Sağlığı ve Güvenliği’ne yönelik çalışmalarını dokümante eden ve sonuçlarını kayıt altına alan kurumlardır.
OHSAS 18000’in Yararları

İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi’nin sağladığı yararlar şunlardır:

Çalışanları işyerinin olumsuz etkilerinden ve kazalardan koruyarak, rahat ve güvenli bir ortamda çalışmalarını sağlamak.
Çalışan motivasyonu ve çalışan katılımını artırmak.
İş kazaları ve meslek hastalıkları sebebiyle oluşabilecek iş ve iş gücü kayıplarını en aza indirgeyerek, iş veriminde artışın sağlanması ve maliyetlerin düşürülmesini sağlamak.
Çalışma ortamlarında alınan tedbirlerle, işletmeyi tehlikeye sokabilecek yangın, patlama, makine arızaları vb. durumların ortadan kaldırılması neticesinde işletme güvenliğinin sağlanmak.
Ulusal ve uluslararası yasa ve standartlara uyum sağlamak.
iş performansını arttırmak,
Diğer işletmeler ya da müşterilere karşı duyarlı, sorumlu bir imaj yaratmak.
Rakiplere karşı üstünlük sağlamak.
Resmi makamlar önünde, kuruluşun iş güvenliğine olan duyarlılığının kanıtlanabilmesini sağlamak

Onur AKDEMİR / İş Sağlığı ve Güvenliği Danışmanı

En az 10 karakter gerekli
Gönderdiğiniz yorum moderasyon ekibi tarafından incelendikten sonra yayınlanacaktır.


HIZLI YORUM YAP

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.