ramazan orucu Archives - Horoz Medya

Doç. Dr. Şenay Topsakal, Diyabet Hastalarına Ramazan Ayı İçin Önerilerde Bulundu

horozmedya — Fri, 07 Mar 2025 14:25:00 +0000

Pamukkale Üniversitesi (PAÜ) Hastaneleri Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı Doç. Dr. Şenay Topsakal, diyabet hastalarının hangi şartlarda oruç tutabilecekleri ve oruç tutarken nelere dikkat etmeleri gerektiği hakkında bilgi verdi.

PAÜ Hastaneleri Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı Doç. Dr. Şenay Topsakal yaptığı açıklamada şu bilgileri paylaştı: “Ramazan ayı, Müslümanlar için manevi bir arınma ve ibadet dönemidir. Ancak diyabet hastaları için oruç tutmak, kan şekeri düzeylerini kontrol altında tutmayı zorlaştırabilir ve sağlık risklerini artırabilir. Bu nedenle, diyabet hastalarının herhangi bir tehlikeyle karşılaşmamaları için, Ramazan ayında dikkatli olmaları ve bazı önlemler almaları büyük önem taşır. Diyabet hastalarının oruç tutmadan önce mutlaka doktorlarına danışmaları tetkiklerini yaptırmaları gerekir. Doktorları kan şekeri düzeylerini değerlendirerek oruç tutmanın diyabet (şeker) hastaları için uygun olup olmadığını belirleyebilir. Özellikle tip 1 diyabet, insülin kullanan tip 2 diyabet hastaları, insülin kullanan gebeler, kan şekeri sürekli düzensiz seyredenler, ileri yaştaki hastalar için oruç tutmak riskli olabilir. Bu kişilerin oruç tutmak konusunda ısrarcı olmamalarında yarar vardır. Oruç tutarken kan şekeri düzeylerini düzenli olarak kontrol etmek önemlidir. Gün içinde hipoglisemi (düşük kan şekeri) veya hiperglisemi (yüksek kan şekeri) riski artabilir. Bu nedenle, iftar ve sahur öncesi ve sonrası kan şekeri ölçümleri ihmal edilmemelidir. Kan şekeri çok düşük veya yüksekse, orucu bozmak gerekebilir. Çevrenizdekilere bilgi verin durumunuzda değişiklik olursa veya bilinç kaybı olursa hemen kan şekeriniz ölçülmelidir.”

Doç. Dr. Şenay Topsakal: “Diyabet hastalarının oruç tutmadan önce mutlaka doktorlarına danışmaları gerekir.”

Sahur, oruç tutarken enerjinin korunması için kritik bir öğün olduğuna değinen Doç. Dr. Topsakal, “Sahurda yavaş sindirilen ve kan şekerini dengede tutan besinler tüketmeye özen gösterin. Tam tahıllı ürünler, lifli gıdalar, protein kaynakları (yumurta, peynir, yoğurt) ve sağlıklı yağlar (zeytinyağı, avokado) tercih edin. Şekerli ve yağlı yiyeceklerden kaçının, çünkü bunlar kan şekerinizi hızla yükseltebilir ve daha sonra düşürebilir. İftarda aşırı yemekten kaçının. Öncelikle su ve zeytin gibi hafif bir başlangıç yapın. Ardından çorba ve salata gibi hafif yiyeceklerle devam edin. Ana yemekte yağsız et, tavuk, balık veya sebze yemekleri tercih edin. Karbonhidrat alımını kontrol altında tutun ve kompleks karbonhidratlar (bulgur, tam buğday ekmeği) tercih edin. Mümkünse tatlı tüketmeyin. Aşırı yemekten kesinlikle kaçının. Ramazan boyunca yeterli sıvı alımı çok önemlidir. İftar ile sahur arasında en az 8-10 bardak su içmeye özen gösterin. Çay, kahve gibi kafeinli içeceklerden kaçının, çünkü bunlar vücudunuzun su kaybetmesine neden olabilir. Şekerli içeceklerden de uzak durun.” şeklinde konuştu.

“Aşırı yemekten kesinlikle kaçının.”

Doç. Dr. Şenay Topsakal sözlerine şöyle devam etti: “Hafif egzersizler yapmak kan şekerinizi dengede tutmanıza yardımcı olabilir. Ancak aşırı egzersizden kaçının, çünkü bu hipoglisemi riskini artırabilir. İftardan birkaç saat sonra yürüyüş yapmak gibi hafif aktiviteler tercih edilebilir. Diyabet ilaçlarınızı veya insülin dozlarınızı doktorunuzla görüşerek Ramazan ayına uygun şekilde ayarlayın. İftar ve sahur vakitlerine göre ilaç saatlerinizi yeniden düzenlemeniz gerekebilir. İnsülin kullanan hastalar, özellikle dikkatli olmalı ve doktorlarıyla sıkı bir iletişim halinde kalmalıdır. Kan şekeriniz çok düşük (70 mg/dL altı) veya çok yüksek (300 mg/dL üstü) seviyelerdeyse, orucu bozmanız gerekebilir. Ayrıca baş dönmesi, terleme, bulanık görme, halsizlik gibi hipoglisemi belirtileri hissederseniz, hemen kan şekerinizi ölçün ve gerekirse orucu bozun. Sağlığınız her zaman öncelikli olmalıdır.”

Ramazan ayının, diyabet hastaları için dikkatli planlama ve özen gerektiren bir dönem olduğunun altını çizen Doç. Dr. Topsakal, doktorla iş birliği yaparak, doğru beslenme ve ilaç düzeniyle oruç tutmanın mümkün olabileceğini ancak sağlığı riske atmamak için gerektiğinde orucu bozmaktan çekinmemek gerektiğini belirtti. Doç. Dr. Topsakal: “Unutmayın, dinimizde sağlık sorunu olanlar için kolaylıklar vardır ve sağlığınız her şeyden önce gelir.” diyerek açıklamasını sonlandırdı.

The post Doç. Dr. Şenay Topsakal, Diyabet Hastalarına Ramazan Ayı İçin Önerilerde Bulundu appeared first on Horoz Medya.

KALP HASTALARINA RAMAZAN UYARISI: SAHURSUZ ORUÇ BÜYÜK RİSK TAŞIYOR!

horozmedya — Mon, 24 Feb 2025 22:30:48 +0000

KALP HASTALARINA RAMAZAN UYARISI: SAHURSUZ ORUÇ BÜYÜK RİSK TAŞIYOR!

Prof. Dr. Cengiz Köksal: “Kalp Hastaları Sahursuz Oruçtan ve Aşırı Efordan Kaçınmalı!”

Ramazan ayı, oruç ibadetini yerine getirmek isteyenler için manevi bir arınma süreci sunarken, bazı sağlık risklerini de beraberinde getiriyor. Özellikle kalp hastaları, ilaç kullananlar ve kronik rahatsızlıkları olan bireyler, doktorlarına danışmadan oruç tutmaya karar verdiklerinde ciddi sağlık sorunlarıyla karşılaşabiliyor.

Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Cengiz Köksal, Ramazan ayında kalp hastalarının dikkat etmesi gereken hayati noktaları paylaşıyor ve orucun sağlıklı bir şekilde tutulabilmesi için önemli uyarılarda bulunuyor.

“HER KALP HASTASI ORUÇ TUTAMAZ” DEMEK YANLIŞ!

Prof. Dr. Cengiz Köksal, her kalp hastasının oruç tutamayacağına dair genel bir yargının doğru olmadığını belirtiyor. Ancak, ileri yaşta olanlar, yüksek tansiyon ve diyabet gibi kronik hastalıkları bulunanlar için mutlaka doktor kontrolü gerektiğinin altını çiziyor.

“Oruç, sağlıklı bireyler için kalp ve damar sağlığı açısından büyük bir risk oluşturmaz. Ancak kalp hastaları için durum farklı olabilir. İlaç kullanım saatleri, su kaybı ve uzun süren açlık, kalp hastaları için ciddi riskler doğurabilir. Bu nedenle hekim gözetiminde karar verilmelidir,” diyor.

SAHURSUZ ORUÇ KALBE ZARAR VERİYOR!

Ramazan ayında yapılan en büyük hatalardan biri sahuru atlamak! Uzun saatler süren açlık ve susuzluk, özellikle kalp hastalarında tansiyon düşüklüğüne ve ani rahatsızlıklara yol açabilir.

Prof. Dr. Köksal, sahurun mutlaka yapılması gerektiğini vurgulayarak şu önerilerde bulunuyor:
✔ Bol su tüketin: Susuzluk, kanın yoğunlaşmasına ve kalp hastalarında riskin artmasına neden olabilir.
✔ Aşırı karbonhidrat ve şekerden kaçının: Kan şekerinde ani dalgalanmalara sebep olabilir.
✔ İlaç kullanım saatlerini hekimle belirleyin: Tansiyon, kolesterol ve kan sulandırıcı ilaçlar doktor kontrolünde düzenlenmeli.

Özellikle kalp kapak ameliyatı geçirmiş ve metal kapak taşıyan hastaların kullandığı kan sulandırıcı ilaçların (kumadin) dozları, Ramazan boyunca yakından takip edilmelidir. Uzun süreli açlık ve susuzluk, kan değerlerinde değişikliklere yol açarak hayati riskler doğurabilir.

ORUÇLUYKEN AŞIRI YÜKSEK EFOR VE SICAKTAN UZAK DURUN!

Kalp hastalarının sadece beslenmelerine değil, günlük aktivitelerine de dikkat etmeleri gerekiyor. Aşırı fiziksel efor, yüksek sıcaklık ve susuzluk kalbi zorlayabilir.

Bu durumlara dikkat edin!
* Ağır egzersizlerden kaçının
* Sauna ve kaplıca gibi aşırı sıcak ortamlara girmeyin
* Uzun süre susuz kalmaktan kaçının

Sağlıklı bir Ramazan geçirmek için doktorunuza danışmayı unutmayın!

The post KALP HASTALARINA RAMAZAN UYARISI: SAHURSUZ ORUÇ BÜYÜK RİSK TAŞIYOR! appeared first on Horoz Medya.

RAMAZAN ORUCUNU NİYET EDİP, BAŞLANILAN ORUCU BOZMAK

Metin Alkan — Mon, 18 Apr 2022 21:26:00 +0000

Rahman ve rahim olan Allah(ın adıyla Ameller niyetle sıhhat kazanır ve ona göre karşılık görür. Niyet edilip başlanılan bir ibadeti zaruri bir sebep yokken bozmak meşru değildir. Böyle yapan kimse hem günahkar olur, hem de kendisine bazı amellerde keffaret gerekir. O halde özellikle ramazan orucuna niyet edip, zorlayıcı bir sebep yokken onu bozmak asla doğru ve caiz değildir. Aksi halde bu hususta biri manevi, diğeri maddi müeyyide bulunuyor. Mane¬vi müeyyide, günahkar olup muahaza edilmektir. Maddi müeyyide o orucu hem kaza, hem de keffaretle telafi etmektir. Konuyla Îlgili Hadisler Cabir (r.a.) den yapılan rivayete göre, adı geçen şöyle haber vermiştir: “Rasulüllah (s.a.v.) Efendimiz fetih yılında Mekke’ye doğru hareket etti. Kur’al-Ğamîm mevkiine gelinceye kadar oruca devam etti ve çevresindeki insanlar da oruç tut¬tular. Derken biri Ona: “Ya Rasulallah! Doğrusu oruç şu insanlara sıkıntı ve meşakkat getirdi ve onlar sizin ne yaptığınıza (ve yapacağınıza) bakıyorlar” dedi. Bunun üzerine Rasulüllah (s.a.v.) Efendimiz içinde su bulunan bir tas istedi ki, zaman olarak ikindiden hemen sonra idi. Rasulüllah (s.a.v.) o suyu içti, insanlar da Ona bakıp duruyorlardı. Bu sebeple oradaki insanlardan bir kısmı iftar etti, bir kısmı ise oruçlarına devam ettiler. Rasulüllah’a (s.a.v.) bir kısmının oruca devam ettiği haber verilince şöyle buyurdu: “İşte onlar usat (asi kişiler) dir. “[182] Ebu Said (r.a.) den yapılan rivayete göre, adı geçen şöyle demiştir: “Rasulüllah (s.a.v.) Efendimiz, yağan yağmurla oluşan bir akarın kenarına geldi ki yaz mevsimi idi, yanındaki in¬sanlar da süvari değil, yaya bulunuyorlardı. Kendisi ise bir katıra binmiş durumda idi. Arkadaşlarına seslenerek şöyle buyurdu: Dar Günde Destek Olmak Elinde Olmayana Elimizin Uzandığı Yere Kadar “Ey insanlar! Şu sudan içiniz.” Ravi diyor ki, buna rağmen onlar içmekten kaçındılar. Bunun üzerine Rasulüllah (s.a.v.) onlara: “Ben sizin durumunuzda değilim, benim durumum daha kolay, çünkü binek üzerindeyim” buyurdu. Buna rağmen o insanlar yine su içip oruçlarını bozmaktan kaçındılar. Bunun üzerine Rasulüllah (s.a.v.) uyluğunu çevirip bineğinden indi ve o sudan içti, arka¬daşları da içtiler. Oysa Rasulüllah (s.a.v.) pek içmek iste¬miyor, oruca devam etmeyi arzuluyordu.”[183] Abbas (r.a.) dan yapılan rivayete göre, adı geçen şöyle demiştir: “Rasulüllah (s.a.v.) Efendimiz fetih yılında ramazan ayında oruçlu olarak yola çıktı. Ta ki yolda bir su birikinti¬sine geldi ki öğlenin evveli idi. İnsanlar ise iyice susamıştı; o yüzden boyunlarını uzatıp o suya iştiyak duyduklarını (ister-istemez) belli ediyorlardı. Bunun üzerine Rasulüllah (s.a.v.) Efendimiz içinde su bulunan bir tas istedi ve o tası eline alıp insanların iyice görmesini sağladıktan sonra içti ve arkasından oradaki insanlar da oruçlarını bozup içtiler.”[184] Hadislerin Işığında Müctehidlerin İstidlal Ve İhticacları Bundan bir önceki konuda, bu meseleye yer verildi ve müctehidlerin görüş, tesbit ve istidlalleri açıklandı.
Böylece yolculukta oruç sıkıntı ve meşakkat doğuruyorsa, o takdirde niyet edilip tutulmaya başlansa bile orucu bozmak meşru’dur. Ancak bilindiği gibi, Malikilere göre bunun için hem kaza, hem de keffaret gerekir. Diğer üç mezhebe göre, sadece kaza gerekir. Tahliller Ve Diğer Rivayetler Cabir ve Ebu Said hadisleri sahihtir. O bakımdan istidlal ve ihticaca salih görülmüşlerdir. Böylece yolculukta oruç sıkıntı verdiği takdirde iftar etmenin meşru olduğu hükmü ortaya çıkıyor. Aynı zamanda oruçtan dolayı sıkıntı duymayan kimsenin de bu hususta sıkıntı çeken arkadaşlarına uyması söz konusudur. Nitekim Rasulüllah’ın (s.a.v.) arkadaşlarının durumunu hafifletmek ve onları rahatlatmak için, kendisi fazla sıkıntı duymadığı halde orucunu bozduğu buna misal teşkil etmektedir. Buna rağmen orucunu bozmak istemeyenler kınanmıştır. Çünkü Rasulüllah’ın (s.a.v.) sözü ve davranışı onlar için yeterli ruhsattır. Buna uymadıkları için “usat” (asiler) olarak vasıflandırılmışlardır. Bu kelime burada daha çok, ruhsata uymamakta direnme anlamında kullanılmıştır. 1121 nolu İbn Abbas hadisinin bir benzerini Buhari, Meğazi bölümünde Halid tarıkıyla tahric etmiştir ki, mealen şöyledir: “Rasulüllah (s.a.v.) ramazanda (sefere) çıktı ki Onunla be¬raber çıkanların bir kısmı oruçlu, bir kısmı iftarlı idi. Bineğinin üzerinde doğrulunca, içinde süt ve su bulunan bir kap istedi ve getirilince onu bineğinin üzerine koyduk¬tan sonra oradaki insanlara durup baktı… (ve sonra onu içti…)” Bu babda iki rivayet daha bulunuyor ki, biri diğerinin şahidi ve kuvvetlendiricisi oluyor. Böylece oruca geceden niyet getiren yolcunun gündüzleyin orucunu bozmasının caiz olduğu ortaya çıkıyor ve bundan dolayı keffaret gerekmediği anlaşılıyor. Nitekim cumhur da aynı görüştedir. Ancak İbn Hacer’in de dediği gibi, bütün bunlar, yolculuk halinde iken geceden niyet getirip gündüzledikten Dar Günde Destek Olmak Elinde Olmayana Elimizin Uzandığı Yere Kadar sonra orucu bozmanın cevazına delalet eden rivayetlerdir. Bir de yolculuğa çıkmadan evinde oruca niyet ettikten sonra gündüzleyin sefere çıkan oruçlunun iftar etmesi caiz midir? Cumhur bunun caiz olmadığını belirtmiştir. İmam Ahmed ve İshak ise bunun cevazına kail olmuşlardır. Müzeni de bu görüş ve ictihadı benimsemiştir. Nitekim Cabir hadisi bu hükmü ifade etmektedir. İbn Abbas hadi¬si de buna şahit olan rivayetlerden biridir. Çıkarılan Hükümler 1- Yolculuk halinde bulunan oruçlunun, geceden de niyet ge¬tirmiş olsa, gündüzleyin orucunu bozması caizdir. Bundan dolayı keffaret gerekmez. 2- Evinde eyleşik iken oruca niyet eder ve sabah olunca sefere çıkarsa, Hanbelilere göre, orucunu bozması caizdir ve bu du¬rumda keffaret de gerekmez. 3- Malikilere göre, bozması caiz değildir. Ancak bozacak olursa, sadece kazası gerekir. Ama seferi halde iken geceleyin oruca niyet eder ve gündüz olunca, zorlayıcı bir sebep olmaksızın orucunu bozan kimseye, bu mezhebe göre, hem kaza, hem de keffaret gerekir. 4- Hanefî ve Şafiilere göre, evinde iken oruca niyet eder ve sabah olunca sefere çıkarsa, artık o gün iftar etmesine ruhsat yoktur. Zorlayıcı bir sebep olmadığı takdirde tamamlaması gerekir. 5- Yolculukta oruca niyet eden kimse, arkadaşları meşakkat duyar da oruçlarını bozarlarsa, onun da bozması evladır. Özellikle kafile başkanı olarak bulunuyorsa, önce onun iftar etmesi uygun olur. Allah CC selamı Rahmeti bereketi üzerinize olsun.

The post RAMAZAN ORUCUNU NİYET EDİP, BAŞLANILAN ORUCU BOZMAK appeared first on Horoz Medya.