Pamukkale Üniversitesi (PAÜ) Hastaneleri Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı Doç. Dr. Şenay Topsakal, diyabet hastalarının hangi şartlarda oruç tutabilecekleri ve oruç tutarken nelere dikkat etmeleri gerektiği hakkında bilgi verdi.

PAÜ Hastaneleri Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı Doç. Dr. Şenay Topsakal yaptığı açıklamada şu bilgileri paylaştı: “Ramazan ayı, Müslümanlar için manevi bir arınma ve ibadet dönemidir. Ancak diyabet hastaları için oruç tutmak, kan şekeri düzeylerini kontrol altında tutmayı zorlaştırabilir ve sağlık risklerini artırabilir. Bu nedenle, diyabet hastalarının herhangi bir tehlikeyle karşılaşmamaları için, Ramazan ayında dikkatli olmaları ve bazı önlemler almaları büyük önem taşır. Diyabet hastalarının oruç tutmadan önce mutlaka doktorlarına danışmaları tetkiklerini yaptırmaları gerekir. Doktorları kan şekeri düzeylerini değerlendirerek oruç tutmanın diyabet (şeker) hastaları için uygun olup olmadığını belirleyebilir. Özellikle tip 1 diyabet, insülin kullanan tip 2 diyabet hastaları, insülin kullanan gebeler, kan şekeri sürekli düzensiz seyredenler, ileri yaştaki hastalar için oruç tutmak riskli olabilir. Bu kişilerin oruç tutmak konusunda ısrarcı olmamalarında yarar vardır. Oruç tutarken kan şekeri düzeylerini düzenli olarak kontrol etmek önemlidir. Gün içinde hipoglisemi (düşük kan şekeri) veya hiperglisemi (yüksek kan şekeri) riski artabilir. Bu nedenle, iftar ve sahur öncesi ve sonrası kan şekeri ölçümleri ihmal edilmemelidir. Kan şekeri çok düşük veya yüksekse, orucu bozmak gerekebilir. Çevrenizdekilere bilgi verin durumunuzda değişiklik olursa veya bilinç kaybı olursa hemen kan şekeriniz ölçülmelidir.”

Doç. Dr. Şenay Topsakal: “Diyabet hastalarının oruç tutmadan önce mutlaka doktorlarına danışmaları gerekir.”

Sahur, oruç tutarken enerjinin korunması için kritik bir öğün olduğuna değinen Doç. Dr. Topsakal, “Sahurda yavaş sindirilen ve kan şekerini dengede tutan besinler tüketmeye özen gösterin. Tam tahıllı ürünler, lifli gıdalar, protein kaynakları (yumurta, peynir, yoğurt) ve sağlıklı yağlar (zeytinyağı, avokado) tercih edin. Şekerli ve yağlı yiyeceklerden kaçının, çünkü bunlar kan şekerinizi hızla yükseltebilir ve daha sonra düşürebilir. İftarda aşırı yemekten kaçının. Öncelikle su ve zeytin gibi hafif bir başlangıç yapın. Ardından çorba ve salata gibi hafif yiyeceklerle devam edin. Ana yemekte yağsız et, tavuk, balık veya sebze yemekleri tercih edin. Karbonhidrat alımını kontrol altında tutun ve kompleks karbonhidratlar (bulgur, tam buğday ekmeği) tercih edin. Mümkünse tatlı tüketmeyin.  Aşırı yemekten kesinlikle kaçının. Ramazan boyunca yeterli sıvı alımı çok önemlidir. İftar ile sahur arasında en az 8-10 bardak su içmeye özen gösterin. Çay, kahve gibi kafeinli içeceklerden kaçının, çünkü bunlar vücudunuzun su kaybetmesine neden olabilir. Şekerli içeceklerden de uzak durun.” şeklinde konuştu.

“Aşırı yemekten kesinlikle kaçının.”

Doç. Dr. Şenay Topsakal sözlerine şöyle devam etti: “Hafif egzersizler yapmak kan şekerinizi dengede tutmanıza yardımcı olabilir. Ancak aşırı egzersizden kaçının, çünkü bu hipoglisemi riskini artırabilir. İftardan birkaç saat sonra yürüyüş yapmak gibi hafif aktiviteler tercih edilebilir. Diyabet ilaçlarınızı veya insülin dozlarınızı doktorunuzla görüşerek Ramazan ayına uygun şekilde ayarlayın. İftar ve sahur vakitlerine göre ilaç saatlerinizi yeniden düzenlemeniz gerekebilir. İnsülin kullanan hastalar, özellikle dikkatli olmalı ve doktorlarıyla sıkı bir iletişim halinde kalmalıdır. Kan şekeriniz çok düşük (70 mg/dL altı) veya çok yüksek (300 mg/dL üstü) seviyelerdeyse, orucu bozmanız gerekebilir. Ayrıca baş dönmesi, terleme, bulanık görme, halsizlik gibi hipoglisemi belirtileri hissederseniz, hemen kan şekerinizi ölçün ve gerekirse orucu bozun. Sağlığınız her zaman öncelikli olmalıdır.”

Ramazan ayının, diyabet hastaları için dikkatli planlama ve özen gerektiren bir dönem olduğunun altını çizen Doç. Dr. Topsakal, doktorla iş birliği yaparak, doğru beslenme ve ilaç düzeniyle oruç tutmanın mümkün olabileceğini ancak sağlığı riske atmamak için gerektiğinde orucu bozmaktan çekinmemek gerektiğini belirtti. Doç. Dr. Topsakal: “Unutmayın, dinimizde sağlık sorunu olanlar için kolaylıklar vardır ve sağlığınız her şeyden önce gelir.” diyerek açıklamasını sonlandırdı.

The post Doç. Dr. Şenay Topsakal, Diyabet Hastalarına Ramazan Ayı İçin Önerilerde Bulundu appeared first on Horoz Medya.

RAMAZAN AYINDA SAĞLIKLI BESLENMENİN ÖNEMİ

Ramazan ayı, oruç tutanlar için beslenme ve yaşam şeklinin değiştiği özel bir dönem olarak öne çıkıyor. Bu süreçte uzun saatler aç kalındığı için hem sindirim hem de bağışıklık sisteminin korunması büyük önem taşıyor. Uzmanlar, sağlıklı bir Ramazan geçirmek için doğru beslenme alışkanlıklarının benimsenmesi gerektiğini belirtiyor. İstanbul Rumeli Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölüm Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Zeynep Güler Yenipınar, Ramazan ayında sağlıklı beslenmeye yönelik önerilerini paylaştı.

Sahura Kalkmak Büyük Önem Taşıyor

Ramazan’da sağlıklı bir şekilde oruç tutabilmek için sahura kalkmanın önemine dikkat çeken Yenipınar, sahurda protein, sebze ve lif açısından zengin besinlerin tüketilmesi gerektiğini ifade etti. Kan şekerinin dengelenmesi, sağlıklı bir sindirim süreci ve uzun süre tok kalmak için peynir, yumurta, zeytin, meyve, domates, salatalık, tahıllı ekmek, ceviz, badem ve yulaf ezmesi gibi besinlerin tercih edilmesi gerektiğini belirtti. Çorba veya sebze yemeklerinin çabuk sindirildiğini, bu yüzden sahurda tüketilecekse yanında mutlaka peynir veya yoğurt gibi protein kaynaklarının bulunması gerektiğini söyledi. Aksi takdirde hızlı sindirilen yiyeceklerin daha çabuk acıkmaya sebep olabileceğini vurguladı.

İftarda Ani ve Hızlı Yemek Tüketimine Dikkat

İftar sofralarının genellikle gereğinden fazla yemekle donatıldığını belirten Yenipınar, kan şekeri düştüğü için hızlı ve fazla yemek yemenin sağlık açısından olumsuz etkiler doğurabileceğini ifade etti. Oruç tutmanın temel amacının vücudu dinlendirmek, sağlığı korumak ve iradeyi güçlendirmek olduğunu belirterek, iftarın bilinçli bir şekilde yapılması gerektiğini söyledi. Özellikle ağır ve yağlı yemeklerin, tatlıların metabolizmayı zorladığını ve mide rahatsızlıklarına neden olabileceğini vurguladı.

İftara bir çorbayla başlanmasının mideyi rahatlatacağını belirten Yenipınar, ardından 15-20 dakika bekleyerek ana yemeğe geçmenin daha sağlıklı bir yaklaşım olduğunu ifade etti. Ana yemek olarak az yağlı et, tavuk, balık, etli sebze yemekleri veya iyi pişmiş kurubaklagillerin tercih edilmesini önerdi. Ayrıca, iftar sofralarında mutlaka salataya yer verilmesi gerektiğini, az miktarda pide veya esmer ekmek tüketilerek öğünün tamamlanabileceğini söyledi. Yemekten 1-2 saat sonra ise meyve, sütlü tatlı veya komposto gibi hafif tatlıların tercih edilmesinin kilo kontrolüne yardımcı olacağını belirtti.

İftar Sonrası Hareket Etmek Sindirimi Kolaylaştırıyor

İftar sonrası hareketsiz kalmanın sindirim sürecini olumsuz etkilediğini belirten Yenipınar, yemek yedikten hemen sonra televizyon veya bilgisayar başına geçmek yerine kısa yürüyüşler yapmanın sindirime yardımcı olacağını ifade etti. Eğer dışarı çıkma imkânı yoksa evde basit egzersizler yapmanın da faydalı olacağını söyledi.

Sıvı Tüketimine Özen Gösterilmeli

Ramazan’da sıvı tüketiminin önemine değinen Yenipınar, susama hissi duyulmasa bile iftar ve sahur arasında düzenli olarak su içilmesi gerektiğini belirtti. Suya ek olarak, kafein içeren içecekler yerine süt, ayran, sade soda, taze sıkılmış meyve-sebze suları ve bitki çaylarının tercih edilmesini önerdi. Metabolizmayı hızlandırmak için yeşil çay içilebileceğini, sindirim sorunları ve ödemin atılması için rezene, melisa ve papatya çaylarının tüketilebileceğini söyledi. Kan şekerinin dengelenmesi için bitki çaylarına kabuk tarçın eklenebileceğini de belirtti. Ancak, vücuttan fazla su atımına sebep olan sinameki, kiraz sapı ve mısır püskülü gibi diüretik çayların Ramazan ayında tüketilmemesi gerektiğini vurguladı.

Kabızlık Sorununa Karşı Lifli Gıdalar Öneriliyor

Ramazan ayında beslenme düzenindeki değişikliklere bağlı olarak kabızlık probleminin sık görüldüğünü belirten Yenipınar, bunu önlemek için lif oranı yüksek gıdaların tüketilmesi gerektiğini ifade etti. Kurubaklagiller, kepekli tahıllar ve sebzelerin lif açısından zengin olduğunu belirterek, salatalara zeytinyağı eklenmesini önerdi. Bağırsak sağlığının korunması için yoğurtla birlikte keten tohumu veya çörek otu tüketilebileceğini söyledi. Ayrıca, prebiyotik takviyelerin bağırsak florasını düzenlemeye yardımcı olabileceğini belirtti.

Yemeklerin Pişirme Yöntemleri de Önemli

Ramazan ayında yemeklerin nasıl pişirildiğinin de sağlık açısından önemli olduğunu belirten Yenipınar, ızgara, haşlama, fırında ve buğulama gibi yöntemlerin tercih edilmesi gerektiğini ifade etti. Kavrulmuş veya kızartılmış yemeklerin mideyi zorlayabileceğini belirterek, bu tür pişirme yöntemlerinden kaçınılmasını önerdi.

Örnek Beslenme Programı

Ramazan ayında sağlıklı beslenmek için örnek bir beslenme programı sunan Yenipınar, sahurda protein ve lif açısından zengin besinlerin tüketilmesi gerektiğini belirtti. Örneğin, bir gün sahurda peynir, yumurta, zeytin, domates, salatalık ve tam tahıllı ekmekten oluşan bir kahvaltının uygun olabileceğini, bir başka gün ise yulaf ezmesi, keten tohumu, meyve ve yoğurt içeren bir öğünün tercih edilebileceğini söyledi.

İftar için ise ilk gün mercimek çorbası, kıymalı biber dolması, yoğurt ve salata gibi bir menü önerirken, ikinci gün kemik suyu ile yapılmış sebze çorbası, ızgara tavuk veya balık, salata ve kepekli ekmek içeren bir öğünün tercih edilebileceğini ifade etti. Tatlı olarak ise ağır şerbetli tatlılar yerine sütlaç, kazandibi veya güllaç gibi hafif tatlıların tüketilmesini önerdi.

The post RAMAZAN AYINDA SAĞLIKLI BESLENMENİN ÖNEMİ appeared first on Horoz Medya.