Denizli 20°C
29 Ekim 2020 - Perşembe
Yazar hakkında | Tüm köşe yazıları
Gülnaz Didin

ERGOJENİK DESTEK NEDİR?

  Spor müsabakaları yapıldığından beri sporcular, performanslarını arttıracak ögeleri kullanmayı her zaman çok istemiş ve denemişlerdir. Kurutulmuş karaciğerden köpekbalığı kıkırdağına kadar pek çok öge, spor performansını arttırma umuduyla kullanılmıştır. Bu ergojenik ögelerin çoğu fizyolojik bir etkide çok psikolojik bir etki sağlar. Bazıları performansı arttırmaya yardımcı olurken bazılarının hiçbir etkisi olmaz, bazıları ise sağlığı ve performansı olumsuz yönde etkileyebilir. Performansı arttırmak için yapılan her şey ergojenik destek olarak düşünülebilir. Spor ayakkabıları, ilaçlar ve spor psikoloğuna danışmak, özel diyetleri uygulamak ve beslenme ürünlerini/suplemanlar kullanmak da ergojenik destektir. Suplemanlar genellikle pahalıdır ve çoğunluğu performansı artıracak etki göstermez. Ancak yined e, en iyi olmak için duyulan istek, sporcuların suplemanların zararlı olabilecek etkilerini göz ardı etmelerine ve gerçekleşmeyecek iddialara inanmalarına sebep olabilmektedir.

                Ergojenik sözcüğü, Yunancada iş üretmek anlamına gelen ergo ve genic kelimelerinden oluşur. Ergojenik destek/yardım herhangi bir iş veya sporu yaparken performansı arttırmak amacıyla yardımına başvurduğu ögeler ve yöntemlerdir. Ergojenik destekleri kullanmanın temel amacı kuvveti, dayanıklılığı, hızı ve beceriyi arttırmaktır. Ergojenik desteğin birçok çeşidi vardır. Ergojenik destekler: fizyolojik, biyomekanik, psikolojik, farmakolojik ve besinsel olarak 5 ana başlık altında toplanır. Fizyolojik ergojenik destekler, vücudun farklı sistemlerinin fonksiyonlarını arttırır. Örneğin bir kasın daha büyük ve güçlü hale getirilerek güç üretme yeteneği geliştirilebilir ve böylece sporcular daha hızlı ve daha uzun sürede koşabilir, yüzebilir ve bisiklete binebilir. Dayanıklılık egzersizleri sonucunda, kardiyovasküler sistem güçlenir ve kasların çalışması için vücuda daha fazla kan pompalanır ve böylece yorulmadan daha uzun mesafeler kat edilebilir. Biyomekanik ergojenik destekler, sporculara daha iyi mekanik avantajlar sağlarlar. Örneğin uygun bir tenis raketi, sporcuların daha az ahta yapmalarını ve daha büyük bir hızla topa vuruşlarını sağlayabilir. Özel olarak tasarlanmış mayolar, koşarken rüzgârın direncini ve yüzerken suyun sürükleme gücünü azaltarak, daha kolay hız kazanımı sağlar. Psikolojik ergojenik destekler, negatif düşünceler ve şüpheler, zihinsel odaklanma eksikliği, fiziksel ve duygusal engeller, sporcuların performansını olumsuz yönde etkileyen etmenler olabilir. BU aşamada psikolojik ergojenik destek yarar sağlayabilir. Spor psikologları sporculara korkularının üstesinden gelmeleri ve konsantrasyonlarını sağlamaları için mental stratejiler öğretir. Framakolojik ergojenik destekler, tıbbı tedavi için kullanılan ilaçlar bu sınıfa girer. Hastalığı tedavi etmek için tasarlanmış kimyasal maddeler sağlıklı sporcular tarafından performası arttırma amaçlı kullanılabilir. Örneğin; amfetaminler, ağrı kesiciler, anabolik steroidler ve bazı ilaçlar farmakolojik ergojenik desteklerdir. Ergojenik desteklerin en temel olanı bu sınıfa girer. Çünkü bu desteklerin kullanımı birçok ciddi sağlık sorunu ve hatat ölümle sonuçlanabilir. Farmakolojik desteklerin çoğu tüm dünyada spor örgütleri ve Dünya Dopingle Mücadele Ajansı (WADA) tarafından doping ajanı olarak sınıflandığı için kullanımları yasaklanmıştır. Besinsel ergojenik destekler, beslenme destek ürünleri, yiyecekler ve sporcular tarafından performansı geliştirmek için kullanılan diyetler, beslenme uygulmaları ve stratejileri besinsel ergojenik desteklerdir. Doktor ve diyetisyen kontrolünde kullanılmalıdırlar.

Sağlıklı günler dilerim.

Gülnaz Didin diğer köşe yazıları
 1  2  3  ›  ›› 
Şuan 1 sayfadasınız, toplam 3 sayfa var.
Bu kategoride 24 adet içerik var.

Bu yazıları okudunuz mu ?
AKM Basın Yayın A.Ş | 2016 - Tüm hakları Saklıdır. | Şanlısoy Web